Η Ρίτα (Ειρήνη) Αμπατζή (1906/1914 – 17 Ιουνίου 1969) υπήρξε κορυφαία ερμηνεύτρια του σμυρναίικου, ρεμπέτικου και δημοτικού τραγουδιού, αποτελώντας το κυρίαρχο γυναικείο πρόσωπο της ελληνικής δισκογραφίας κατά τον Μεσοπόλεμο.
Βασικά Βιογραφικά Στοιχεία
Καταγωγή: Γεννήθηκε στη Σμύρνη. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922, εγκαταστάθηκε με την οικογένειά της στην Κοκκινιά του Πειραιά.
Οικογένεια: Αδελφή της ήταν η επίσης τραγουδίστρια Σοφία Καρίβαλη-Αμπατζή.
Θάνατος: Απεβίωσε στο Αιγάλεω στις 17 Ιουνίου 1969.
Καριέρα και Δισκογραφία
Ξεκίνημα: Η δισκογραφική της πορεία άρχισε στις αρχές της δεκαετίας του 1930 (1931-1932). Το πρώτο της τραγούδι ήταν το «Τσαγκαράκι» του Κώστα Σκαρβέλη.
Χρυσή Εποχή: Μέχρι το 1941 ηχογράφησε περισσότερα από 300 τραγούδια. Ήταν περιζήτητη από όλες τις μεγάλες δισκογραφικές εταιρείες της εποχής (Columbia, His Master’s Voice, Odeon, Parlophone).
Συνεργασίες: Συνεργάστηκε με τους σημαντικότερους συνθέτες, όπως οι Παναγιώτης Τούντας, Βαγγέλης Παπάζογλου, Κώστας Σκαρβέλης, Σπύρος Περιστέρης, Δημήτριος Σέμσης και Μάρκος Βαμβακάρης.
Μεταπολεμική Περίοδος: Μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο η παρουσία της στη δισκογραφία ήταν ελάχιστη, ωστόσο συνέχισε να εμφανίζεται σε πάλκα και πανηγύρια μέχρι τη δεκαετία του 1960.
Γνωστά Τραγούδια
Μερικές από τις πιο εμβληματικές της ερμηνείες περιλαμβάνουν τα:
«Το τσαγκαράκι»
«Χαρικλάκι»
«Ο Βαγγέλης της μαμής»
«Κατεργάρα»
«Η Ζευγολατιώτισσα»
Η Ρίτα Αμπατζή θεωρείται ιστορικά το «αντίπαλο δέος» της Ρόζας Εσκενάζυ, με τις δύο καλλιτέχνιδες να μοιράζονται την κορυφή του κλασικού σμυρναίικου και ρεμπέτικου τραγουδιού.